30 Nisan 2021

İnsan Hakları Eylem Planı'yla ilgili genelge yayımlandı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, İnsan Hakları Eylem Planı'yla ilgili genelge yayımladı

"Özgür Birey, Güçlü Toplum; Daha Demokratik Bir Türkiye" vizyonu ile insan hakları standartlarını yükseltmek amacıyla hazırlanan İnsan Hakları Eylem Planı'nın, 2 Mart 2021'de kamuoyuna duyurulduğunu hatırlatan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İnsan Hakları Eylem Planı (2021-2023) ile ilgili genelge yayımladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan; Eylem Planı’nın, On Birinci Kalkınma Planı ve Yargı Reformu Strateji Belgesinin temelindeki reform iradesini sürdürerek tüm bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının faaliyetlerini kapsadığını dile getirirken "Eylem Planı'nda detaylı bir mevzuat taramasıyla, hak ve özgürlükler alanını genişletici değişikliklerin yanında, kamu hizmetlerinin erişilebilir, hesap verilebilir, eşit, şeffaf ve adil bir şekilde sunulmasına ilişkin standartların yükseltilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca uygulamadaki sorunların çözümüne yönelik üst düzey bir farkındalık ve daha güçlü bir insan hakları koruma sisteminin oluşturulması öngörülmektedir." diye konuştu.

2 Mart 2021'de açıklanan ve insan haklarının temel ilkelerini esas alan ve yargı sisteminde birçok yeniliği getirecek İnsan Hakları Eylem Planı, 9 amaç, 50 hedef ve 393 faaliyet içeriyordu. 11 temel ilkeden oluşan ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından “Özgür birey, güçlü toplum, daha demokratik bir Türkiye” vizyonuyla vurgulanan eylem planının, nihai amacı "Yeni ve sivil bir anayasa” olarak özetleniyor.

Eylem Planı’nda, her bir amaç için yapılması gereken faaliyetler hazırlandı. Özellikle adalet ve yargı sistemine birçok iyileştirme ve düzenleme getirilirken, kişi hak ve özgürlükleri daha geniş açıdan ele alındı. Bu kapsamda, yargı sürecini kolaylaştıracak dijital uygulamaların faaliyete geçirilmesi, bağımsız ve tarafsız yargının güçlendirilmesi, ifade ve basın özgürlüğünün iyileştirilmesi, dini özgürlüklerin genişletilmesi, kadına şiddet ve suça sürüklenen çocuklar gibi toplumu derinden etkileyen konulara özel bir hassasiyetle yaklaşılması, cezaevlerindeki infaz sürecinin daha sağlıklı bir hale getirilmesi gibi konular ele alındı.

'İnsan Hakları Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Kurulu' oluşturuldu

Cumhurbaşkanı Erdoğan genelgede ayrıca şunları kaydetti :

“Eylem Planı'nın etkin bir şekilde uygulanması ve şeffaf bir anlayışla izlenmesi amacıyla bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının çalışmalarını takip ve koordine etmek üzere 'İnsan Hakları Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Kurulu' oluşturulmuştur."

İnsan Hakları Eylem Planı İzleme ve Değerlendirme Kurulu, Cumhurbaşkanının başkanlığında, Cumhurbaşkanı Yardımcısı, Adalet Bakanı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı, Dışişleri Bakanı, Hazine ve Maliye Bakanı, İçişleri Bakanı, Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekilinden oluşacağı Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından aktarılırken Cumhurbaşkanının yokluğunda Kurul'a, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlık edeceği de bildirildi.

Kurul'un 6 ayda bir toplanacağını, çalışma usul ve esasların Kurul tarafından belirleneceğini aktaran Erdoğan, genelgede ifadelerine şunları ekledi:

“İnsan Hakları Eylem Planı'nın uygulanması sürecinde tüm bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının, görev ve sorumluluklarını uygulama takvimi çerçevesinde ve hassasiyetle yerine getirmesi hususunda gereğini rica ederim."

Uygulama takvimi belli oldu

Erdoğan, insan hak ve özgürlüklerine ilişkin standartların yükseltilmesiyle, demokrasinin vatandaş memnuniyetine odaklı şekilde güçlenme sürecinin yeni bir ivme kazanacağını belirterek şunları kaydetti:

"Uygulama süreci iki yıl olarak öngörülen Eylem Planı'nda amaç, hedef ve faaliyetler somut biçimde kaleme alınmış; öngörülen her bir faaliyet için 'kısa' (1 ve 3 ay), 'orta' (6 ay ve 1 yıl) ve 'uzun' (2 yıl) süreli vadeler belirlenmiştir. Bu süreler azami niteliktedir. Bazı faaliyetler yönünden ise niteliği gereği 'sürekli' bir takvim öngörülmüştür. Eylem Planı'nda her bir faaliyetin öngörülen süre içinde gerçekleştirilmesi, ilgili faaliyetten sorumlu bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının uhdesine verilmiştir."

Resmi Gazete’de İnsan Hakları Eylem Planı'na ilişkin genelgenin yayınlanmasının ardından Adalet Bakanlığı, planın uygulanmasına yönelik takvimi internet sitesinden Türkçe ve İngilizce olarak yayımladı.

Planda yer verilen toplam 393 faaliyetin 285'i belirlenen sürelerde hayata geçirilecek. Diğer 108 faaliyet ise niteliği itibarıyla sürekli olarak yürütülecek. 285 süreli faaliyetten bir ay içinde 6, 3 ay içinde 40, 6 ay içinde 84, bir yıl içinde 131, 2 yıl içinde de 24'ünün gerçekleştirilmesi amaçlanıyor. Böylece Eylem Planı'nda öngörülen süreli faaliyetlerin yüzde 90'ından fazlasının bir yıl içinde uygulanması hedefleniyor.

Planın tamamı 2 yıl içinde hayata geçmiş olacak

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül de sosyal medyada takvime ilişkin şu ifadeleri kullandı:

"Özgür birey, güçlü toplum, daha demokratik bir Türkiye anlayışıyla hazırlanan İnsan Hakları Eylem Planı'nın yol haritası belli oldu. Planın tamamı, 2 yıllık bir süreçte hayata geçmiş olacak." ifadelerini kullandı.